Tapşırunı tıñlap, sanaqqa yökli alasız

Azärbaycan şähitlären iskä alu

Üzäge Gaagada urnaşqan Hollandiya-Azärbaycan Törki Mädäniyät cämğiyäte 1990nçı yılnıñ 20 nçe ğinwar könne Baqıda urıslar tarafınnan oyıştırılğan küpläp üterü çarasın ğayepläde, şähitlären iskä aldı. Cıyında çığış yasawçı Azärbaycan ilçelege kiñäşçese Elhan Aleskerov Gaagada mondıy mägnäle köndä bergä buludan qanäğatlek toyuın äytte. Aleskerov: “Azärbaycan xalqınıñ ber yöräk bulıp bergä buluları bezne çınnan da şatlandırdı. Şuşı häm oxşaş könnärdä bergä bulu häm şähitlärne iskä alu bik möhim,” – dide.

Cämğiyät başlığı İlhan Aşkın isä: “Bügen - Azärbaycanıbıznıñ bäysezlek köne. Däw ber Sovetlar Berlegenä qarşı çıqqan, tawışın kütärgän şähitlärebezne xörmät belän iskä alğan kön,” – dip äytte. Soñınnan qunaqlar 20 yıl elek töşerelgän sinevizion küreneşlären qaradı.

20nçe ğinwar şähitläre Londonda oyıştırılğan cıyınnarda da iskä alındı. Här yılnı Londonda iskä alınuçı azärbaycan şähitläre xörmätenä bıyıl qabat Azärbaycannıñ London ilçelege häm Azärbaycan Yortında ilçe Fahreddin Kurbanov qatnaşuında cıyın oyıştırıldı.

Ber minutlıq iskä alu belän başlanğan cıyında qatnaşuçılarğa Azärbaycanda 1990nçı yılda Sovetlar Berlege ğaskäre tarafınnan azärbaycannarğa qarşı yasalğan qanlı höcümne añlatuçı video yazma kürsätelde.

Sovetlar Berlege ğaskäre Baqıda Azärbaycan bäysezlege öçen cıyılğan küp sanlı xalıq törkemen qanlı räweştä bastıra. Qanlı Ğinwar bularaq belenüçe waqiğada, räsmi mağlümatlärgä kürä, 137 keşeneñ ğomere özelgän. Waqiğadan soñ ikençe könne dä Qızıl Armiya berlekläre Baqı uramnarında 21 keşene üterä. Ayıruça, Azärbaycannıñ Neftçala häm Lenkeran şähärlärendä Sovetlar Berlege xärbiläre 26 ğayepsez keşene atıp üterä.

Azärbaycan 1990nçı yılğı Baqı küpläp üterü çarası arqasında elekke Sovetlar Berlege (SSSR) başlığı Mihail Gorbaçovnıñ xalıqara mäxkämädä xökemgä tartıluın taläp itä. Baqıda oyıştırılğan iskä alu cıyınında çığış yasawçı Azärbaycan Premyer-ministr urınbasarı Ali Hasanov elekke Sovyetlar Berlege liderı Gorbaçovnıñ xalıqara mäxkämädä xökem itelüen taläp itte. Azärbaycan Premyer-ministr urınbasarı: “20nçe ğinwar qanlı waqiğaları häm, ğomümän, 1980nçe yıllarnıñ azağı häm 1990nçı yıllarnıñ başında Azärbaycan xalqı duçar bulğan barlıq fäläkätlärneñ ğayeplese - Mihail Gorbaçov. Gorbaçov xalıqara mäxkämägä birelergä tiyeş. 20ne ğinwar – tarixıbıznıñ faciğäle häm qaharmanlıq säxifäse,” – dide. Azärbaycan Premyer-ministr urınbasarı Hasanov Gorbaçovnıñ xalıqara mäxkämägä birelüe öçen kiräkle dokumentlarnı äzerläyäçäklären citkerde.

TÜRKSOY opera häm balet teatrı cıyılışı

Törkiyä başqalası Änkarada TÜRKSOY äğzası illärneñ opera häm balet teatrı mödirläre cıyılışı ütkärelde. Cıyılışta qatnaşqan mödirlär TÜRKSOY Ğomüm särqätiplege qarşısında äğza illärneñ opera häm balet teatrı mödirlärennän torğan TÜRKSOY Opera häm Balet Teatrı Mödirläre Şurasın barlıqqa kiterde. Şura räislegenä Törkiyä Cömhüriyäte Mädäniyät häm Turizm Ministrlığınıñ Däwlät Opera häm Baletı teatrı Ğomüm mödire häm Ğomüm sänğat citäkçese professor Rengim Gökmen saylandı.

2010nçı yılnıñ 15nçe ğinwar könne matbuğat oçraşuında yaña oyışmanı tanıtqan TÜRKSOY Ğomüm särqätiplege Törkiyä cömhüriyäteneñ Mädäniyät häm turizm ministrı Ertuğrul Güney qatnaşuında matbuğatqa Şura eşçänlege turında mäglümat birde. TÜRKSOY Ğomüm särkätibe Düsen Kaseinov açılışta yasağan çığışında:

“Bu oyışma operalarıbız arasında urtaq äsärlär, repertuar häm sänğatçe belän almaşu, festivallär häm bäygelärneñ oyıştırıluı kebek törki dönyası opera häm balet sängäteneñ üsterelüe maqsatı qısalarında eşçänlek alıp baraçaq. Maqsatıbız – törki kompozitorlarnıñ äsärläre, rejisserlarıbıznıñ, xoreograflarıbıznıñ, dekoratorlarıbıznıñ, kostyumçılarıbıznıñ, biyüçelärebezneñ, solistlarıbıznıñ ostalıqlarınıñ barı tik üz säxnälärebezdä genä tügel, bar dönya säxnälärendä dä kübräk urın aluı. Şuşı maqsatqa yaqınlaşqan sayın üzebezgä bulğan ışanıçıbıznıñ häm xörmätebezneñ tağın da artaçağına ışanam,” – dide.

Mädäniyät ministrı Ertuğrul Güney isä üz çığışında: “İzmir şähärendäge ber çır bäygese - urtaq törki dönya bäygese bulaçaq. “Käräm” operası här törki däwlättä quyılaçaq. Ber-berebezne yaqınnan tanu mädäniyät aradaşçılığı belän çınğa aşaçaq. Tuplar häm mıltıqlar cimerä almağan iñ nıq küper – mädäniyät küpereder. Arabızda “Aida” operası öçen Tatarstan, Qazaqstan, Qırğızstannan kilgän xörmätle sänğatçelärebez bar,” – dide.

Çığışlar häm ike yaqlı yaxşı niyät häm teläklärdän soñ TÜRKSOY äğzası illärneñ opera häm balet teatrı mödirläre cıyılışınıñ yomğaq beldergese äğza illärneñ häm Törkiyäneñ däwlät opera häm balet mödirlegenä bäyle opera häm balet teatrları mödirläre tarafınnan imzalandı.

Üzbäkstannıñ Xalıqara Köräş Berlege büläkläre tapşırıldı

Awraziya Yazuçılar Berlege başlığı dotsent, doktor Yakup Deliömeroğlu Xalıqara Kuraş (Köräş) Berlege İKA tarafınnan Yılnıñ iñ yaxşı jurnalistı bülägenä layıq bulıp kürelde.

Üzäge Üzbäkstan başqalası Taşkentta urnaşqan Xalıqara Köräş Berlege tarafınnan oyıştırılğan “İKAnıñ iñ yaxşı waqiğa häm keşeläre” tantanasında Awraziya Yazuçılar Berlege başlığı dotsent, doktor Yakup Deliömeroğlu isemennän büläkne Törkiyäneñ Taşkent ilçelegeneñ Mädäniyät häm tanıtu kiñäşçese Erdoğan Tolan aldı. Tantanada İrannan Mostafa Dalirian - yılnıñ iñ yaxşı ir köräşçese, Mongoliyadan Lhagvahu Oçirpurev - yılnıñ iñ yaxşı xatın-qız köräşçese, Tayland häm Vyetnam Köräş Federatsiyaları – yılnıñ iñ yaxşı federatsiyaları, Gretsiyada oyıştırılğan İslam Kärimov isemendäge 5nçe köräş turnirı isä - yılnıñ iñ yaxşı turnirı bülägenä layıq buldı.

Tantanada çığış yasawçı İKA Ğomüm särqätibe Umid Yakubov 1998nçe yılda qorılğan Xalıqara Köräş Berlegeneñ bügenge köndä dönyanıñ 117 ilendä milli federatsiyalarınıñ buluın xäterlätep, bügenge köngä qadär 250dän artıq törle däräcälärdä köräş turnirlarınıñ häm çempionatlarınıñ oyıştırıluın açıqladı. Yakubov İKAnıñ töp maqsatınıñ – üzbäk sportınıñ Olimpiada uyınnarı programmasına kertelüen tä’min itü buluın assızıqlap, bu qısadağı eşçänleklärneñ däwam itüen citkerde.

Tapşırunıñ podkast (mp3) yazması